I. Vì Sao Mỗi Hộ Gia Đình, Doanh Nghiệp Nên Tự Trang Bị Dụng Cụ Chữa Cháy?

Các vụ cháy nổ tại chung cư, xí nghiệp thường gây tổn thất tài sản và nghiêm trọng hơn là thiệt hại về tính mạng, phần lớn xuất phát từ việc không biết cách phòng và xử lý đám cháy kịp thời ngay từ khi mới khởi phát. Vì vậy, mỗi gia đình, doanh nghiệp nên tự trang bị dụng cụ chữa cháy theo đúng quy định để giảm thiểu thiệt hại ở mức nhỏ nhất, đồng thời chủ động hơn trong những phút đầu tiên khi sự cố xảy ra, trước khi lực lượng chữa cháy chuyên nghiệp có mặt.

II. Cấu Tạo Bình Chữa Cháy

Các vụ cháy lớn phần lớn xuất phát từ nguyên nhân nhỏ như chập điện, rò rỉ gas, xăng dầu. Ngăn chặn đám cháy ngay từ khi mới khởi phát luôn dễ dàng hơn để nó lan rộng, và đây chính là lúc bình chữa cháy phát huy tác dụng. Về cấu tạo, bình chữa cháy có dạng hình trụ tròn với van áp suất, bên trong chứa chất có khả năng ngăn chặn và dập lửa. Vỏ bình thường làm bằng thép đúc, sơn đỏ để dễ nhận diện khi có tình huống khẩn cấp. Van xả bằng hợp kim đồng, trên cụm van có van an toàn hoạt động khi áp suất trong bình vượt mức quy định. Loa phun bằng kim loại hoặc cao su, nối với cụm van qua ống thép cứng hoặc ống xi-phông mềm. Nhãn mác trên thân bình nêu rõ đặc điểm, hạn sử dụng và cách vận hành.

Cấu tạo dụng cụ chữa cháy — Dụng Cụ Chữa Cháy - Cấu Tạo Bình Chữa Cháy Và Cách Sử Dụng 6

III. Phân Loại Bình Chữa Cháy: Bình Bột Và Bình CO2

Về phân loại, bình chữa cháy phổ biến trên thị trường gồm hai dòng chính là bình bột và bình khí CO2. Bình bột có thể dập được nhiều loại đám cháy khác nhau gồm chất rắn, chất lỏng, chất khí và một số trường hợp cháy thiết bị điện, nhưng sau khi phun sẽ để lại lớp bột bám trên bề mặt, cần vệ sinh lại thiết bị sau khi dập tắt đám cháy. Bình khí CO2 hoạt động theo cơ chế làm loãng nồng độ oxy tại khu vực cháy, không để lại cặn bám nên thường được ưu tiên cho khu vực có thiết bị điện tử, máy móc chính xác, nhưng không phù hợp để dập đám cháy kim loại hoặc đám cháy ngoài trời có gió mạnh.

IV. Các Bước Sử Dụng Bình Chữa Cháy Đúng Cách

Cách sử dụng dụng cụ chữa cháy — Dụng Cụ Chữa Cháy - Cấu Tạo Bình Chữa Cháy Và Cách Sử Dụng 7

Tiếp cận đám cháy ở phạm vi càng gần càng tốt, đứng theo chiều gió để không bị tạt khói.
Một tay cầm loa phun, một tay mở khóa van bình. Khoảng cách dập hiệu quả khoảng 0,5m; khí CO2 hoặc bột phun ra vừa hấp thu nhiệt vừa giảm O2 duy trì sự cháy.
Khi đám cháy được dập tắt hoàn toàn, khóa van bình lại, kiểm tra kỹ tro tàn để tránh đám cháy bùng phát trở lại do còn tàn lửa âm ỉ bên trong vật liệu cháy.

V. Những Dụng Cụ Chữa Cháy Nên Có Ngoài Bình Chữa Cháy

Chăn chữa cháy: trùm dập lửa nhỏ, cháy chảo dầu trong bếp mà không cần dùng đến bình chữa cháy.
Xẻng, xà beng, rìu chữa cháy: phá dỡ vật cản khi cần thoát hiểm nhanh trong tình huống lối ra bị chặn.
Mặt nạ chống khói: bảo vệ đường hô hấp khi thoát khỏi khu vực cháy có nhiều khói độc.
Dây thoát hiểm: hỗ trợ thoát khỏi tầng cao khi cầu thang bị chắn hoặc không thể sử dụng.

VI. Vị Trí Đặt Dụng Cụ Chữa Cháy Hợp Lý

Vị trí đặt dụng cụ chữa cháy trong nhà xưởng, văn phòng cũng ảnh hưởng nhiều đến khả năng xử lý sự cố kịp thời. Bình chữa cháy nên được đặt ở nơi dễ nhìn thấy, dễ lấy, tránh khuất sau vật dụng hoặc đặt quá cao khiến người dùng khó thao tác khi có sự cố. Với nhà xưởng sản xuất, nên bố trí bình chữa cháy tại các điểm có nguy cơ cháy cao như khu vực tủ điện, kho chứa nguyên vật liệu dễ cháy, đồng thời có biển chỉ dẫn rõ ràng để nhân viên dễ nhận biết vị trí khi cần. Với văn phòng, hành lang và khu vực gần thang dây thoát hiểm là vị trí thường được ưu tiên đặt bình chữa cháy và các dụng cụ hỗ trợ khác.

Ngoài việc trang bị đầy đủ dụng cụ, doanh nghiệp cũng nên tổ chức tập huấn định kỳ cho nhân viên về cách nhận biết loại đám cháy và thao tác sử dụng bình chữa cháy đúng cách. Việc chỉ trang bị dụng cụ mà không hướng dẫn sử dụng thực tế có thể khiến nhân viên lúng túng, mất thời gian quý báu trong những phút đầu của sự cố cháy nổ.

VII. Kiểm Tra Định Kỳ Và Mua Dụng Cụ Chữa Cháy ở Đâu

Về tần suất kiểm tra, nên kiểm tra áp suất và hạn sử dụng của bình chữa cháy định kỳ, thông thường khoảng 3-6 tháng một lần tùy khuyến cáo của nhà sản xuất, đồng thời thay hoặc nạp sạc lại trước khi hết hạn để đảm bảo bình luôn trong tình trạng sẵn sàng sử dụng. Kim đồng hồ áp suất trên thân bình cần nằm trong vùng xanh; nếu kim chỉ vào vùng đỏ, cần mang bình đi kiểm tra hoặc nạp sạc lại ngay. Bảo Hộ Xanh cung cấp đầy đủ bình chữa cháy và dụng cụ phòng cháy chữa cháy các loại, có tư vấn chọn loại bình phù hợp từng khu vực sử dụng như gia đình, văn phòng hay nhà xưởng sản xuất, giúp khách hàng trang bị đúng chủng loại và số lượng theo diện tích, tính chất mặt bằng thực tế.

VIII. Câu Hỏi Thường Gặp

Nên kiểm tra bình chữa cháy bao lâu một lần?

Nên kiểm tra áp suất và hạn sử dụng định kỳ khoảng 3-6 tháng một lần, thay hoặc nạp sạc lại trước khi hết hạn hoặc khi kim đồng hồ áp suất chỉ vào vùng đỏ.

Hộ gia đình cần bao nhiêu bình chữa cháy?

Tối thiểu một bình đặt gần bếp hoặc khu vực dễ phát sinh cháy, nhà nhiều tầng nên có thêm bình ở mỗi tầng để thuận tiện xử lý khi có sự cố.

Bình bột và bình CO2 khác nhau thế nào?

Bình bột dập được đa số loại đám cháy nhưng để lại bụi bột sau khi dùng; bình CO2 sạch hơn, phù hợp cháy thiết bị điện tử nhưng không dùng cho cháy kim loại hoặc ngoài trời có gió mạnh.