Dáng áo bóng chày, hay còn gọi là varsity, được nhận ra ngay nhờ ba dải bo dệt ở cổ, cửa tay và gấu cùng cách phối màu tay khác thân. Nhưng thứ quyết định chiếc áo mặc được bao nhiêu mùa lại nằm ở mặt trong tấm vải. Bài này đi vào phần vật liệu và kỹ thuật của áo khoác nỉ bóng chày đồng phục: chọn loại nỉ nào, bo dệt ra sao, thể hiện logo bằng cách gì, và vì sao cùng một chiếc áo lại được khen ở nơi này mà bị bỏ xó ở nơi khác.

Nỉ Da Cá Và Nỉ Chân Cua Khác Nhau Ở Mặt Trong

Cả hai đều là vải dệt kim có mặt ngoài phẳng mịn, và chỉ lộ ra khác biệt khi lộn mặt trái:

Nỉ da cá có mặt trong là những ô nhỏ đều nhau trông như vảy cá, tạo bởi cách bắt sợi thành lưới. Các ô này giữ một lớp khí mỏng sát da nên áo ấm vừa phải mà vẫn thoát hơi, đồng thời mặt vải ít bị nhão sau nhiều lần giặt. Đây là loại được chọn nhiều cho áo mặc quanh năm ở vùng không quá lạnh.
Nỉ chân cua có mặt trong là các vòng sợi nhô lên thành hàng, sờ vào thấy xốp và dày hơn rõ rệt. Lượng khí giữ lại nhiều hơn nên ấm hơn, bù lại áo nặng tay, lâu khô và bí hơn khi vận động mạnh.

Ngoài hai nhóm này còn có nỉ đã cào lông mặt trong, mềm và ấm nhất nhưng cũng là loại xuống dáng nhanh nhất vì lớp lông bị vón sau vài chục lần giặt. Khi so mẫu, cách kiểm nhanh là lộn mặt trái, kéo căng nhẹ theo chiều ngang rồi thả ra: vải hồi lại đúng kích thước ban đầu là vải có độ đàn hồi đủ cho một chiếc áo khoác mặc nhiều.

Bo Cổ, Bo Tay Và Bo Gấu Quyết Định Dáng Áo Khoác Nỉ Bóng Chày Đồng Phục

Ba dải bo là chi tiết làm nên dáng varsity, và cũng là chi tiết hỏng đầu tiên. Chúng được dệt riêng bằng kiểu dệt rib, tức là các gân sợi chạy dọc xen kẽ nổi và chìm, cho phép dải bo giãn rộng khi luồn tay rồi co lại ôm lấy cổ tay.

Bốn điểm nên chốt với xưởng trước khi ký mẫu:

Tỷ lệ sợi co giãn trong dải bo. Bo hoàn toàn không có sợi co giãn sẽ giãn hẳn sau một mùa và không hồi lại; đây là nguyên nhân của những chiếc áo có cửa tay xoè ra như ống loa.
Bề rộng dải bo gấu. Bo gấu hẹp làm thân áo trông cụt khi người mặc giơ tay; bo quá rộng lại kéo áo bó vào hông và tạo nếp gấp ngang.
Cách nối bo vào thân. Đường nối cần vắt sổ và diễu lại, vì đây là chỗ chịu lực kéo mỗi lần mặc và cởi.
Màu dải bo và cách kẻ sọc. Sọc trên bo thường lấy hai màu của bộ nhận diện; số sọc và thứ tự màu phải ghi rõ vì bo được đặt dệt riêng, không cắt ra từ vải thân.

Vì bo là bán thành phẩm đặt riêng, đây cũng là chi tiết có thời gian chờ dài nhất trong đơn hàng. Chốt màu bo muộn thường kéo cả đơn chậm theo.

Cúc Bấm So Với Khoá Kéo Trên Thân Nỉ

Kiểu gốc của áo bóng chày dùng hàng cúc bấm kim loại. Kiểu này giữ được nét nhận diện, cho phép mở hờ vài cúc và tránh hẳn sự cố kẹt khoá. Điểm yếu nằm ở chỗ nỉ là vải dệt kim mềm: nếu nẹp áo không được ép mex hoặc lót vải dựng, mỗi cúc bấm sẽ kéo một điểm trên vải và sau vài tháng nẹp áo bị nhăn thành sóng.

Khoá kéo kín gió hơn và giữ nẹp thẳng hơn, nhưng đặt ra hai yêu cầu riêng. Thứ nhất, răng khoá phải nhỏ và mềm tương ứng với độ dày vải; răng khoá quá lớn trên nền nỉ mỏng làm nẹp cứng đơ và lộ. Thứ hai, chân khoá phải may kèm dải chắn phía trong, nếu không phần răng kim loại sẽ cọ vào lớp áo mặc trong.

Với đơn hàng mặc theo nhóm, cúc bấm dễ chịu hơn ở chỗ hỏng một cúc thì thay một cúc, còn hỏng khoá kéo là phải tháo cả nẹp. Đơn vị đặt số lượng lớn nên yêu cầu xưởng giao kèm một túi cúc dự phòng cùng lô mạ, vì cúc mạ ở hai lô khác nhau thường lệch độ bóng.

Phối Hai Màu Thân Và Tay Mà Không Lệch Tông

Đặc trưng của dáng varsity là tay áo khác màu thân. Trong bản gốc, tay được may bằng da hoặc giả da; trong đồng phục doanh nghiệp, phần lớn chọn nỉ hai màu vì nhẹ hơn, giặt dễ hơn và không bong lớp phủ.

Rủi ro của phối hai màu nằm ở chỗ hai màu đó đến từ hai lần nhuộm khác nhau, đôi khi từ hai nhà cung cấp vải. Ba cách hạn chế:

Chốt mã màu theo bảng màu vật lý của chính loại nỉ sẽ dùng, không chốt theo mã màu trên màn hình hay theo bảng màu của vải khác.
Yêu cầu cắt cả đơn từ cùng một lần nhập vải cho mỗi màu, kể cả khi đơn chia làm nhiều đợt giao.
Chọn cặp màu tương phản rõ thay vì hai sắc độ gần nhau. Hai sắc độ gần nhau khiến mọi chênh lệch nhỏ giữa các cây vải trở nên lộ liễu.

Nếu bộ nhận diện của đơn vị đã có sẵn áo thun đồng phục, nên lấy màu áo thun làm màu thân và dùng màu thứ hai cho tay cùng dải bo. Cách này giữ cho cả bộ đứng chung một tông khi chụp ảnh tập thể.

Thêu Chữ Và Ép Decal Trên Mặt Nỉ

Nỉ là nền dày và có độ đàn hồi, nên hai kỹ thuật thể hiện logo đều cần xử lý riêng so với vải dệt thoi.

Thêu vi tính bám bền và hợp với chữ khối lớn kiểu chữ trường học vốn đi liền với dáng varsity. Yêu cầu bắt buộc là lót giấy hoặc vải dựng phía sau vùng thêu; thiếu lớp lót, mũi kim kéo vải dệt kim co lại và mảng thêu bị nhăn thành gợn. Chi tiết quá nhỏ hoặc nét quá mảnh sẽ chìm xuống giữa các vòng sợi, nên logo nhiều chi tiết cần được đơn giản hoá trước khi chuyển thành file thêu.

Ép decal cho mảng màu lớn và chuyển sắc mà thêu không làm được, đổi lại phải kiểm soát nhiệt và lực ép. Nỉ có bề mặt xốp nên nếu ép quá lâu, phần vải quanh hình bị bẹp xuống và để lại vệt bóng hình chữ nhật đóng khung lấy logo. Cách tránh là ép hai lần ngắn thay vì một lần dài, và dùng tấm lót chống bóng.

Với chữ lớn ở lưng áo, một phương án dung hoà hay được dùng là ép nền rồi thêu viền, hoặc dùng miếng vải cắt sẵn khâu đè lên. Kiểu khâu đè vừa đúng tinh thần áo bóng chày gốc, vừa bền hơn decal khi giặt nhiều.

Xù Lông Sau Vài Lần Giặt: Vì Sao Và Hạn Chế Ra Sao

Xù lông là hiện tượng các đầu sợi ngắn trồi lên mặt vải rồi vón thành hạt nhỏ. Nó xảy ra mạnh nhất ở những chỗ cọ xát nhiều: mặt trong cửa tay, hai bên hông nơi cánh tay quét qua, và vùng lưng cọ vào tựa ghế. Nguyên nhân nằm ở độ dài sợi và độ xoắn của sợi trong quá trình kéo: sợi càng ngắn và xoắn càng lỏng thì đầu sợi càng dễ trồi ra.

Ngành dệt đo tính chất này bằng cách chà vải theo số vòng quy định rồi chấm điểm bề mặt, theo phương pháp mô tả trong ISO 12945-2 về xác định xu hướng xù lông của vải. Khi đặt số lượng lớn, có thể yêu cầu nhà cung cấp vải cung cấp kết quả thử nghiệm này thay vì tự đoán bằng tay.

Ba việc làm giảm xù lông trong sử dụng thực tế:

Lộn mặt trái khi giặt, để mặt ngoài không cọ trực tiếp vào lồng máy và vào các món đồ khác.
Giặt riêng với đồ cùng chất liệu, tránh giặt chung với khăn bông và đồ jean vì hai nhóm này sinh ma sát mạnh.
Không dùng chế độ vắt ở tốc độ cao nhất, vì lực ép trong lồng vắt là lúc sợi bị kéo nhiều nhất.

Hạt đã vón có thể cắt bỏ bằng dụng cụ tỉa lông vải, nhưng đây là việc dọn hậu quả. Chọn đúng vải ở khâu duyệt mẫu rẻ hơn nhiều so với thay cả lô sau một mùa.

Nỉ Hợp Mùa Lạnh Miền Bắc, Bí Ở Miền Nam

Nỉ giữ ấm bằng lớp khí nằm trong các vòng sợi ở mặt trong. Cơ chế đó phát huy tác dụng khi chênh lệch nhiệt độ giữa cơ thể và không khí đủ lớn, tức là ở điều kiện lạnh khô. Cũng chính cơ chế đó trở thành bất lợi khi trời nóng ẩm: lớp khí bị hơi nước chiếm chỗ, mồ hôi không thoát kịp và người mặc thấy dính.

Từ đó có ba cách chọn theo địa bàn sử dụng:

Địa bàn có mùa lạnh rõ rệt: nỉ chân cua hoặc nỉ cào lông, mặc được cả ngày ngoài trời trong nhiều tháng.
Địa bàn nóng ẩm quanh năm: nỉ da cá loại mỏng, và xác định trước rằng áo chủ yếu được mặc vào buổi sáng sớm, trong phòng máy lạnh hoặc khi di chuyển bằng xe máy buổi tối.
Đơn vị có chi nhánh ở cả hai vùng: giữ nguyên rập, màu và vị trí logo, chỉ đổi loại nỉ theo chi nhánh. Nhìn từ ngoài vẫn là một bộ nhận diện, nhưng mỗi nơi mặc được thứ hợp với thời tiết của mình.

Với những đội thường xuyên vận động mạnh, nỉ không phải lựa chọn hợp lý dù trời lạnh, vì áo giữ mồ hôi lại. Nhóm này nên tách sang quần áo thể thao và chỉ dùng áo khoác nỉ cho lúc nghỉ giữa hiệp.

Câu Hỏi Thường Gặp Khi Đặt May Theo Yêu Cầu

Dáng varsity có cần đặt rộng hơn cỡ thường không? Có, vì đây là áo mặc ngoài và dáng gốc vốn rộng. Cách chắc chắn là lấy số đo trên áo mặc trong dày nhất mà người dùng thực sự mặc, rồi cộng thêm khoảng cử động ở vòng ngực. Lấy số đo trực tiếp trên người mặc áo mỏng thường cho ra một chiếc áo khoác chật vai.

Có thêu tên riêng từng người lên áo được không? Được, thường đặt ở ngực phải hoặc mặt sau bo cổ. Cần lưu ý áo có tên riêng thì không luân chuyển được cho người khác, nên nếu đơn vị có biến động nhân sự, phần tên nên làm dạng nhãn khâu tháo ra được thay vì thêu thẳng lên thân.

Đơn nhỏ có đặt được không? Được, nhưng phần chi phí không co giãn theo số lượng gồm dệt bo riêng màu và lập chương trình thêu sẽ chia trên ít áo hơn. Cách phổ biến để hạ ngưỡng là dùng dải bo màu trơn có sẵn thay vì bo kẻ sọc đặt riêng.

Áo khoác nỉ có thay được đồ bảo hộ ở khu sản xuất không? Không. Đây là trang phục nhận diện, không có tính năng chống cháy, chống hoá chất hay phản quang. Bộ phận làm việc trực tiếp cần trang bị theo đúng yếu tố nguy hiểm của vị trí, còn áo khoác dùng cho khối văn phòng, kinh doanh và các dịp tập thể.

Bảo Hộ Xanh nhận đặt may theo yêu cầu các mẫu áo khoác đồng phục dáng bóng chày với nỉ da cá hoặc nỉ chân cua, bo dệt riêng theo màu và logo thêu hoặc khâu đè. Đơn vị muốn đồng bộ nhiều hạng mục trong một lần đặt có thể xem thêm danh mục đồng phục công ty để gộp về cùng một đợt sản xuất.