Áo Bếp Nhật Là Gì?
Áo bếp Nhật là bộ trang phục gắn liền với nền ẩm thực độc đáo tinh tế như một môn nghệ thuật của xứ sở hoa anh đào. Nó được biết tới rộng rãi nhờ độ phủ sóng của anime, và nhờ cách chế biến những món ăn nhìn thì đơn giản nhưng chứa nhiều công sức của người đầu bếp. Nền văn hóa của Nhật bản đã trở thành một trong những nền văn hóa được yêu thích bậc nhất trên thế giới. Trong số đó phải kể đến là trang phục truyền thống – Kimono và cả văn hóa ẩm thực của họ.
Nhắc đến ẩm thực Nhật Bản chúng ta thường nghĩ ngay đến sushi, rồi tới ramen và mì udon. Riêng ramen và udon có gốc từ mì sợi Trung Quốc, nhưng sau khi du nhập vào Nhật Bản đã được biến tấu cho hợp khẩu vị bản địa; còn sushi thì đi lên từ cách ủ chua cá của vùng Đông Nam Á rồi thành món Nhật như ngày nay. Đọng lại trong trí nhớ người xem là hình ảnh những người đầu bếp Nhật tỉ mỉ chế biến thức ăn.
Bộ áo bếp truyền thống đi cùng những hình ảnh đó đã thành một biểu tượng của ẩm thực Nhật Bản. Thêm nữa, những hình ảnh đồ ăn Nhật cũng thường được đưa vào các bộ anime. Điều này đã hấp dẫn người xem, tăng sự tò mò của họ đối với độ ngon của các món Nhật. Và cũng từ đó áo bếp Nhật dần dần nhận được sự quan tâm yêu thích và sử dụng rộng rãi ở các nước khác.
Nguồn Gốc Của Áo Bếp Nhật
Dáng áo gốc của kimono khởi đầu từ kiểu áo du nhập từ Trung Quốc. Trải qua nhiều thay đổi của thời gian, nó từng chỉ là trang phục của thường dân và là lớp áo mặc trong của tầng lớp quý tộc. Kimono giờ đây đã trở thành quốc phục của Nhật Bản, được nhiều người biết đến và ứng dụng vào đời sống thường ngày. Ngày nay kimono xuất hiện nhiều và được tối giản, biến tấu thành loại trang phục đơn giản dễ mặc, như quần áo spa, khách sạn, đồng phục bếp và đồng phục phục vụ của Nhật Bản. Đa số đều giữ kiểu dáng truyền thống tương tự kimono.
Trái ngược với sự dày dặn có phần cồng kềnh của bộ kimono truyền thống, áo bếp Nhật chỉ thừa kế kiểu dáng vạt áo chữ Y. Hai vạt đắp chéo lên nhau sau đó dùng dây buộc ở thắt eo để cố định. Áo được thiết kế rộng rãi thoáng mát với 1 lớp vải để các đầu bếp có thể thoải mái hoạt động.

Chọn Vải Cho Áo Bếp Nhật
Tương tự như quần áo đầu bếp kiểu Âu. Áo bếp nhật cũng cần đảm bảo những tiêu chí quan trọng giúp bảo vệ đầu bếp. Chất liệu của áo sẽ quyết định chất lượng về độ bám bẩn, độ thoáng mát, hút ẩm, và cách nhiệt. Dưới đây là những loại vải thường được dùng làm đồng phục bếp cho bạn tham khảo.
Cotton: Là lựa chọn quen thuộc nhất để làm áo cho đầu bếp. Vải hút ẩm tốt, thoáng mát, bề mặt mềm tay. Cotton dệt thoi thì không co giãn, nên độ thoải mái đến từ cách cắt rộng chứ không đến từ sợi vải. Vải tạo cảm giác nhẹ nhàng, thoải mái suốt ngày dài cho người mặc. Cần lưu ý: áo bếp Nhật chỉ có một lớp vải nên không chống được dầu sôi hay nước sôi bắn vào — muốn giảm rủi ro bỏng phải dùng thêm tạp dề dày và giữ khoảng cách với chảo dầu, không trông cậy vào lớp vải áo.
Vải Polyester: Vải có độ bền cao, giá thành rẻ nên thường được dùng làm đồng phục bếp. Tuy nhiên khi mặc lâu hoặc ở môi trường nhiệt độ cao thì sẽ gây cảm giác bí bách. Vì nó hút mồ hôi không tốt.
Vải Kaki: Dày dặn, đứng dáng, chịu được va chạm và giặt nhiều lần nên thường dùng cho khu bếp nóng. Kaki có nhiều loại: kaki cotton thấm hút tốt nhưng nhăn hơn, kaki pha polyester ít nhăn nhưng bí hơn — cần hỏi rõ tỷ lệ pha khi đặt hàng chứ không nên mặc định kaki là 100% cotton.
Vải Kate: Là vải dệt thoi pha cotton với polyester. Thế mạnh thật của kate nằm ở chỗ phẳng mịn, ít nhăn, giữ form và dễ giặt ủi, chứ không phải ở độ thấm hút; tỷ lệ polyester càng cao thì vải càng ít thấm mồ hôi. Độ bền màu phụ thuộc vào cách nhuộm của từng lô vải nên cần yêu cầu nhà cung cấp cho xem mẫu đã giặt thử.
Hai con số nên ghi vào đơn đặt vải thay cho mấy chữ dày hay mỏng: định lượng và mức co sau giặt. Định lượng là khối lượng một mét vuông vải, xác định theo ISO 7211-6 về khối lượng sợi dọc và sợi ngang trên đơn vị diện tích vải dệt thoi — áp đúng cho nhóm kate và kaki vốn đều dệt thoi. Mức co đo theo ISO 5077 về độ thay đổi kích thước sau giặt và sấy: đo chiều dài thân và chiều dài tay trước rồi sau một chu kỳ giặt đúng như bộ phận giặt sẽ làm. Bếp Nhật hay đặt áo tay lỡ, mà tay lỡ co thêm vài phân là thành tay cụt, nên con số này đáng chốt bằng văn bản.
Màu Sắc Của Áo Bếp Nhật
Bạn có thể chọn những màu sắc cơ bản của bộ đồng phục khu bếp như màu trắng hoặc màu đen. Màu trắng giúp kiểm soát vệ sinh dễ hơn trong quá trình chế biến, vì nó làm nổi bật các vết bẩn và có thể kịp thời giải quyết bằng cách đổi vạt áo hoặc thay áo khác. Màu đen thì giấu bớt vết bẩn và nó phù hợp với các đầu bếp làm việc trước mặt khách hàng.

Nếu quán đã có logo hoặc bảng màu nội thất riêng, nên chọn màu áo trùng tông hoặc ăn nhập với logo và nội thất, vì như vậy mới thể hiện được tính đồng bộ. Bên cạnh màu chủ đạo, có thể thêm một vài họa tiết ở viền cổ hoặc dây thắt lưng để chiếc áo có nét riêng. Ngoài ra, một bộ đồng phục bếp có thiết kế tốt cũng sẽ giúp khách hàng có hảo cảm và dễ nhớ đến thương hiệu của quán.

Chọn Áo Bếp Nhật Hay Áo Bếp Phương Tây
Nhìn chung áo bếp nhật hay áo bếp phương Tây đều có chức năng bảo hộ đầu bếp như nhau. Khác nhau chủ yếu là ở phong cách, và chính nhu cầu vận hành cùng màu sắc thương hiệu, nội thất mới quyết định kiểu may đồng phục theo yêu cầu phù hợp dành cho bạn.
Khác biệt lớn nhất khi vận hành là ở khâu giặt: áo bếp Nhật một lớp vải nhanh khô nhưng lộ vết bẩn sớm hơn, còn áo bếp Âu hai hàng khuy có thể lật vạt để giấu vết bẩn giữa ca. Bếp mở, khách nhìn thấy trực tiếp thì nên tính thêm số áo dự phòng để đổi giữa ca, bất kể chọn kiểu nào.
Vạt Nào Đè Lên Vạt Nào — Chi Tiết Người Việt Hay Mặc Sai
Vì kế thừa kiểu vạt chữ Y của kimono, áo bếp Nhật cũng kế thừa luôn một quy ước mà rất nhiều quán Nhật ở Việt Nam mặc ngược. Quy ước đó là: khi nhìn từ phía người đối diện, vạt bên trái của người mặc phải nằm đè lên vạt bên phải. Cách kiểm nhanh là tự nhìn xuống ngực mình: mép vạt nằm trên phải là mép của vạt bên trái người mặc.
Mặc ngược lại không gây nguy hiểm gì, nhưng trong văn hoá Nhật đó là cách mặc dành cho người đã khuất, nên khách Nhật nhìn vào sẽ thấy rất chướng. Với quán phục vụ khách nước ngoài, đây là chi tiết đáng đưa vào buổi hướng dẫn nhân viên mới, cùng với cách buộc dây: dây thắt ở eo buộc gọn về một bên hông chứ không thả thõng phía trước, vì đầu dây dài dễ quét qua mặt bàn bếp và vướng vào tay nắm nồi.
Đặt May Áo Bếp Nhật Cho Quán Tại Việt Nam
Áo bếp Nhật không có hàng khuy nên bảng size hoạt động khác áo bếp Âu: độ vừa vặn phụ thuộc vào chiều dài dây buộc và độ rộng phần vạt chồng, chứ không phụ thuộc vòng ngực. Vì thế một mẫu có thể phủ dải vóc dáng rộng hơn, và số size phải đặt thường ít hơn. Điều cần đo là chiều dài từ vai xuống eo để hai vạt chồng đủ sâu; vạt chồng nông là lỗi khiến áo hở ngực khi người mặc cúi xuống.
Ba điểm nên ghi vào đơn đặt: chiều dài tay (tay lỡ cho khu sushi và khu ra món, tay dài cho khu chiên nướng); vị trí thêu tên và logo phải nằm trên vạt ngoài chứ không nằm trên vạt bị che; và số dây buộc dự phòng, vì dây là bộ phận đứt trước tiên và không thể thay bằng dây khác màu. Nếu quán dùng cả áo kiểu Nhật cho bếp và áo kiểu Âu cho khu bánh, hãy chốt cùng một mã màu vải cho hai kiểu để hai khu không lệch tông khi đứng cạnh nhau ở bếp mở.
Kiểm Những Gì Khi Mở Kiện Áo Bếp Nhật
Áo vạt chéo hỏng ở những chỗ khác hẳn áo có hàng khuy, nên phép kiểm lúc nhận hàng cũng phải khác. Việc đầu tiên là trải một chiếc ra bàn, chồng hai vạt lại đúng như khi mặc rồi đo bề rộng phần chồng nhau, sau đó so với mẫu đã duyệt. Đây là kích thước xưởng hay cắt bớt nhất để tiết kiệm vải, và cũng chính là kích thước quyết định áo có hở ngực khi người mặc cúi xuống hay không.
Việc thứ hai là kéo thử từng dây buộc ngay tại chỗ đính vào thân, dùng lực bằng lúc thắt chặt vào eo. Dây là bộ phận đứt trước tiên và không thay bằng dây khác màu được, nên chỗ đính lỏng là lỗi phải trả lại ngay. Việc thứ ba là lộn mặt trong soi hai điểm: đường viền cổ có lớp lót hay không, và đường lai vạt được may cuốn mép hay chỉ vắt sổ một lần.
Việc cuối là giặt thử đúng một chiếc theo cách bộ phận giặt sẽ làm hằng ngày, rồi đo lại chiều dài thân và chiều dài tay. Vải chưa qua xử lý chống co sẽ rút sau lần giặt đầu, và cả lô khi đó ngắn hơn số đo đã duyệt mà không ai bắt bẻ được nữa. Làm phép thử này trước khi ký nhận thì còn đổi được hàng; làm sau khi đã phát cho tổ bếp thì chỉ còn cách dùng tạm.

Là chuyên viên phát triển sản phẩm và kiểm định thiết bị bảo hộ lao động, tôi am hiểu sâu về các dòng sản phẩm như mũ bảo hộ, kính chống bụi, găng tay cách điện, giày chống trượt, mặt nạ phòng độc… Tôi thường xuyên cập nhật các tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế (CE, ANSI, TCVN…) để đưa ra giải pháp bảo hộ tối ưu, đồng thời kiểm tra chất lượng sản phẩm đầu ra trước khi cung cấp ra thị trường.


